Katholiek Nieuwsblad

Hoe democratisch zijn wij eigenlijk?

Hoe democratisch zijn wij eigenlijk?
Zusters brengen hun stem uit bij de recente verkiezingen in Duitsland. (Foto: (Fabrizio Bensch/Reuters/CNS Photo)

We doen het graag. Met ons vingertje naar een ander land wijzen en weerbarstig zuchten en steunen hoe slecht het regime daar is. Maar als we dan eerst eens naar onszelf kijken, dan rijst de vraag: hoe democratisch is onze eigen democratie nog?

Alleen al het gevoel dat deze Prinsjesdag opriep, toen het aftredend kabinet, dat al een half jaar demissionair de zaak waarneemt, ‘haar’ miljoenennota presenteerde.

Slechte opkomst

Steeds minder mensen hebben vertrouwen in de politiek. Dat bewijst onder andere de dalende opkomst bij verkiezingen. Die nam bij landelijke verkiezingen sinds 1950 met 20% af. Nog erger is het gesteld met de Europese politiek: bij de laatste Europese parlementsverkiezingen stemden nog geen vier op de tien Nederlanders (37%), terwijl Europa over zo’n 80% van onze wetgeving gaat.

Schandalen

Dat we ons zo weinig interesseren voor Europese politiek, kan gevaarlijk zijn. Want minder interesse is minder journalistiek ter plekke is minder controle. Uit desinteresse bij het publiek weinig melden over de Europese politiek, heeft uiteindelijk hetzelfde resultaat als journalisten die niet kritisch over hun regime durven schrijven, hoeveel schrijnender dat laatste ook is.

Kijk maar naar de corruptieschandalen in de Raad van Europa, waarbij politici uit Italië en België miljoenen euro’s aan smeergeld hebben aangenomen, zoals Pieter Omtzigt onlangs in KN vertelde. Mede omdat er nauwelijks journalisten zijn die Europese politici nauwlettend controleren, kunnen dergelijke schandalen ontstaan en te lang doorgaan.

Per abuis buiten spel

Niet alleen staat de Nederlandse politiek haar macht af aan Europese collega’s. Ook banken, kennisinstituten, rekenkamers, lobbyisten, adviesraden en goede doelen bemoeien zich steeds meer met de politiek. Dat bleek vorige week maar weer eens. De Tweede Kamer schrok zich lam nadat ze besefte zichzelf compleet buiten spel te hebben gezet met de bekostiging van de ouderenzorg. De Kamerleden hadden per abuis de vaststelling van wat fatsoenlijke ouderenzorg is, overgelaten aan een kwaliteitsinstituut. Hierdoor moet het nieuwe kabinet 2,1 miljard euro extra uitgeven aan ouderenzorg, of het wil of niet.

Democratie 2.0

De politiek moet zich op tijd realiseren dat democratie opnieuw uitgevonden moet worden. De CDU van de Duitse bondskanselier Angela Merkel kreeg onlangs een flinke rechtse dreun. Rechtse populisten worden populairder, hoewel ze geen echte structurele oplossing aanreiken. We mogen daarom hopen dat Merkel zich naast alle andere zorgen ook over de Europese democratie 2.0 gaat buigen.


Tags

Katholiek nieuws in je mailbox:
Please wait

© Katholiek Nieuwsblad