Dat ontkent de objectieve werkelijkheid van morele grenzen, doordat het die simpelweg toeschrijft aan evolutionaire processen." Aldus onlangs columnist David Klinghoffer. Dat is zo, maar Klinghoffer zou eraan moeten toevoegen dat de morele ontkenningen van het darwinisme altijd vergezeld zijn gegaan van een onverdraagzame Wille zur Macht. Okay, niet overdrijven: darwinisten gebruiken zelden of nooit fysiek geweld. Maar het wil de objectieve moraal die het relativeert, wel degelijk vervangen door een eigen dogmatiek. Daarom bestrijdt ze andere denkwijzen met een sektarische dwangmatigheid, uiteraard steeds onder een dekmantel van 'zuivere' wetenschap. Denk aan hun chicanes in de Raad van Europa, waardoor ze er bijna in slaagden kritiek op evolutionair denken in Europa formeel te verbieden. Wat is dat voor een 'wetenschap', die kuiperijen nodig heeft om zich te handhaven?

De Nijmeegse theoloog Taede Smedes, die als fellowtraveller van het darwinisme tussen twee geloven laveert (hij vindt overigens dat uw "nogal warrige" journalist dringend "een grondige psycho-analyse" nodig heeft, omdat diens belangstelling voor het evolutiedebat - in tegenstelling tot de zijne - zou wijzen op "seksuele obsessiviteit"), vond deze week op zijn website een reactie waarin een "vredelievende humanist" liet weten dat "zodra ID (Intelligent Design, de wetenschappelijke oppositie tegen het darwinisme, -hr.) wordt onderwezen op onze scholen", hij aanslagen op kerken zal gaan plegen. Immers, ID is gevaarlijk, het is een (verscholen) oproep tot fundamentalisme, en niet alleen de christenen worden ertoe aangetrokken, alle religies met een scheppingsverhaal voelen de lokroep van een *kuch* "wetenschappelijke" verklaring voor hun geloof, daarom zijn al deze zogenaamde discussies ook zo gevaarlijk, ID gedijt niet op argumenten(die zijn krankjorum) maar op die discussies, en het religieuze gepeupel dat ze maar wat graag *wil* geloven."

Commentaar overbodig. Het verband tussen darwinistische ideologie, totalitaire politieke aanspraken en onmenselijkheid is overigens een wetenschappelijk thema. Iemand die al jarenlang - we hebben zijn belangrijkste boeken besproken in KN – werkt aan het documenteren van het verband tussen darwinisme en nazisme is de historicus Richard Weikart. Zijn bekendste boek draag de duidelijke titel From Darwin to Hitler. Weikart publiceert op dit moment een serie artikelen op de website Credo over de wijze waarop de ethiek het onderspit delft tegenover het darwinistisch denken en vervangen wordt door een evolutionaire ethiek. Academisch is dat welhaast al een gepasseerd station. Weikart:

"De notie dat evolutie alle objectieve moraliteit ondermijnt is in academische kringen wijdverspreid. Darwin leerde dit al in The Descent of Man, en veel moderne evolutionisten zijn het daarmee eens. Deze zomer woonde ik een conferentie bij over 'De evolutie van moraliteit en de moraliteit van evolutie' aan de universiteit van Oxford. Een van de hoofdsprekers was Michael Ruse, een van de prominentste wetenschapsfilosofen van het moment. Hij schreef een beroemd artikel samen met E.O. Wilson, de stichter van de sociobiologie: 'Ethiek zoals we die kennen is een illusie waarmee onze genen ons foppen om te zorgen dat we samenwerken.' Ruse heeft deze opvatting sindsdien vaak herhaald."

"Op die conferentie in Oxford heb ik een voordracht gehouden over de geschiedenis van de evolutionaire ethiek, waarbij ik liet zien dat veel evolutionisten sinds Darwin tot nu de objectieve moraal hebben verworpen ten gunste van evolutionaire ethiek. Feitelijk raakte ik geïnteresseerd in het bestuderen van de geschiedenis van de evolutionaire ethiek, toen ik werkte aan mijn dissertatie in de vroege jaren negentig over de receptie van darwinisme door Duitse socialisten. Bij dat onderzoek merkte ik dat veel darwinisten, zowel natuurwetenschappers als andere geleerden, de christelijke ethiek wilden vervangen voor en of andere evolutionaire ethiek. Sommigen hoopten een heel moreel systeem te kunnen bouwen op evolutietheorie. Anderen wezen dit af als misplaatst. Toch probeerden de meesten – met inbegrip van Darwin zelf – de oorsprong van moraliteit te verklaren door evolutionaire processen", aldus Weikart.

Dat is vandaag nog altijd zo. In zekere zin heeft de proto-terrorist 'Dennus' vanuit zijn eigen standpunt gelijk. Als de totalitaire aanspraken van het evolutionaire denken terecht zijn en 'waarheid', dan heeft hij het recht de haarden van achterlijkheid die kerken in zijn optiek dan wel moeten zijn, aan te vallen. Welke morele hinderpalen of overwegingen van menselijkheid legt de evolutionaire ethiek hem daarbij immers in de weg? Geen enkele. Hoe sneller de 'wetenschappelijke waarheid' zegeviert, hoe beter. Dat is dan objectieve 'vooruitgang'.

Zelf postmoderne filosofen als Richard Rorty, die alle objectieve moraliteit verwerpen, hebben ironisch genoeg toegegeven dat hun pleidooi voor het verwerpen van objectieve moraliteit op evolutietheorie berust, aldus Weikart: "Kennelijk is in de postmoderne opvatting evolutie een feit, zelfs als niets anders die benaming verdient (en in het bijzonder christendom en christelijke moraliteit niet)."

Update: Proto-terrorist Dennus heeft zijn bedreiging op Smedes' website openlijk ingetrokken en berouwd, niet uit normale menselijke overwegingen, bijvoorbeeld omdat hij zijn eigen onheusheid betreurt, maar omdat hij - terecht - inziet dat hij de zaak van het darwinisme een slechte propagandadienst heeft bewezen. Evolutionaire ethiek klinkt net als marxistische zelfkritiek. Niet waarheid en fatsoen tellen, maar slechts in hoeverre het de ideologie vooruit helpt:  "Nu wordt het betoog, en mijn stom geschreven tegel dus ook gebruikt voor propaganda doeleinden door Henk Rijkers (al vraag ik me af of hij de scherpte van geest heeft het zelf te begrijpen), dat zal me absoluut leren…", aldus een rouwmoedige Dennus. Let op de dwangmatige verwijzing dat ondanks de eigen beleden fout de evolutie-criticus tóch een domoor blijft. (HR)