De hoorzitting in Washington van donderdag is van alle media in Nederland alléén door Katholiek Nieuwsblad rechtstreeks verslagen, en slechts het Algemeen Dagblad had er de volgende dag een kort maar goed verslag van. De rest van de media deed het veelal af met een ridicuul manipulatief ANP-berichtje. Niettemin begint langzaam maar zeker de gruwelijke werkelijkheid van de affaire Demmink tot veel Nederlanders door te dringen. Vermoedelijk komt het grootste politieke schandaal dat we ooit in Nederland gekend hebben op ons af. Op Twitter en elders duikt nu al steeds vaker de vraag op: wat voor belang heeft Katholiek Nieuwsblad bij deze zaak?

Afleidingsmanoeuvre

De suggestie die dan wordt neergelegd is dat de affaire Demmink een fraaie afleidingsmanoeuvre zou zijn van het kerkelijk misbruik. Een beetje vreemd, want dat laatste is het afgelopen jaar bijna onafgebroken in het nieuws geweest, dus de afleidingsmanoeuvre komt dan wel een beetje te laat. Maar goed, we willen best toegeven dat het de redactie van Katholiek Nieuwsblad behoorlijk dwars zit dat daarbij door verschillende media een voorstelling van zaken de wereld in is geholpen alsof kindermisbruik bij uitstek een katholieke aangelegenheid zou zijn. Dit hoewel het rapport Deetman expliciet verzekert dat daar geen aanwijzingen voor zijn. Statistisch is zelfs berekend dat kindermisbruik in kerkelijke instellingen en door priesters en religieuzen minder voorkomt dan bij hun wereldlijke tegenhangers, wat het overigens niet minder jammerlijk maakt of afdoet aan de ernst en misdadigheid van de in de Kerk geconstateerde feiten. Lezers van Katholiek Nieuwsblad weten dat wij die zaken bepaald niet wegstoppen. Het is een rode lijn in het redactiebeleid.

Nog niet bewaarheid

Maar het is evengoed toch wel ten hemel schreiend dat intussen zware aantijgingen aan het adres van de secretaris-generaal van Justitie, die steeds maar terugkeren en onderbouwd zijn met een indrukwekkende hoeveelheid materiaal en getuigeverklaringen, zo lang niet door de media zijn opgepakt. Zeker, we zijn als pers in 2004 openlijk over Demmink met vervolging bedreigd door minister Donner, maar wat zou dat? In commentaren over kerkelijk kindermisbruik hebben we op deze partijdige discrepantie in de aandacht meer dan eens gezinspeeld en daarbij Joris Demmink bij name genoemd. Dat deden we al lang voordat het - in de aanloop naar de hoorzitting in Washington van 4 oktober - 'trendy' werd de affaire aan te kaarten, zoals Vrij Nederland vorige week opeens deed. We voorspelden vorige week ook al dat de zaak nu eindelijk mediatiek zou losbarsten, een voorspelling die overigens nog altijd niet helemaal bewaarheid is. Veel zwijgen er nog, net als Den Haag, maar die laffe stilte wordt hoe langer hoe meer onhoudbaar, al zal men dit ons achteraf als 'wijze terughoudendheid' proberen te verkopen. Morgen komt het Algemeen Dagblad met nieuwe onthullingen over Demmink, dus misschien dat dan zelfs Den Haag er niet meer omheen kan.

Indianenverhaal

Ik adviseer opleidingen voor journalistiek de ontwikkelingen van deze dagen goed te volgen. We beleven werkelijk een verbluffend staaltje Nederlandse medialogica waar we bij staan. Ondanks alle concrete aanwijzingen voor het tegendeel, kan in Nederland jarenlang iets mediatiek verkocht worden als een indianenverhaal van mallepietjes op internet, totdat er opeens gedemonstreerd wordt bij onze ambassade in Washington en er een hoorzitting in het Congres daar wordt gehouden. Zover moest het dus eerst komen. Dan is het opeens 'nieuws' en wil de een niet meer achterblijven bij de ander. Wanneer straks de hele affaire open ligt en op zijn werkelijk merites kan worden beoordeeld, past de Nederlandse journalistiek hier een grondig zelfonderzoek.

Geen heldenrol

Terug naar het onderwerp. Katholiek Nieuwsblad volgt deze zaak sinds 2003, toen de Gaykrant en Panorama hun ongelukkige primeur over Demmink moesten rectificeren. Tussentijds hebben we de berichten die door de jaren heen mondjesmaat naar buiten kwamen over Demmink en de zaak Baybasin steeds in onze nieuwskolommen opgenomen als serieus te nemen nieuws. In commentaren over kerkelijk misbruik hebben we de vergelijking met de affaire Demmink meer dan eens expliciet gemaakt. Ook hebben we enkele grotere redactionele verhalen, laatstelijk nog in augustus, aan de affaire gewijd. De afgelopen weken hadden we telkens als eerste nieuwe Demmink-berichten. PVV'er Lucas Hartong maakte op basis daarvan de zaak aanhangig in het Europarlement in Brussel. Dat heeft er allemaal toe bijgedragen dat daarna ook Vrij Nederland en GeenStijl (dat we al eerder openlijk hiertoe uitdaagden) over de brug durfden komen.

Relevante informatie

Katholiek Nieuwsblad eist geen heldenrol voor zichzelf op. Die komt eerder toe aan Adèle van der Plas, aan vader en zoon Poot en natuurlijk aan Micha Kat. En aan internet. We hebben wél, zoals we eerder jarenlang deden in de affaire Spijkers, ook in de affaire Demmink steeds onze journalistieke plicht gedaan. We waren niet bang relevante informatie te plaatsen, als ons daar reden voor leek. Dat kunnen bepaald niet alle media ons in eer en geweten nazeggen.