Is het einde van het cultuurrelativisme in zicht?

In het cultuurrelativisme is de sharia bespreekbaar. (Foto: AP)

Miel Swillens - 28-1-2010 11:35 uur

Sinds het optreden van Pim Fortuyn en de moord op Theo Van Gogh zit het debat over de multiculturele samenleving in Nederland in een stroomversnelling. België hinkt achterop. In Vlaanderen is het ‘multiculturele drama' nog altijd een heikele kwestie, die je beter links of liever rechts laat liggen. Meer nog, de Vlaamse intelligentsia kijkt met argwaan naar wat in Nederland, het vroegere ‘gidsland', gaande is. Ze vindt het niet leuk dat haar progressieve zekerheden worden aangetast. Gelukkig zijn daar nog Bas Heijne en Geert Mak. Die vinden een open en hard debat ook niet kunnen. Kritiek op het multiculturalisme counteren ze steevast met verwijten van racisme en xenofobie. In Vlaanderen is dat schering en inslag.

Geruchtmakend artikel
Zo ondervond ook senator voor Groen! Luckas Vander Taelen, nadat de krant De Standaard zijn geruchtmakende artikel ‘De getto's van Brussel' publiceerde. Daarin hangt hij een onthutsend beeld op van de allochtone buurten in de Belgische en Europese hoofdstad. Vander Taelen stelt de vraag: “Waarom durven wij niet opkomen voor wat eigenlijk essentieel is: respect voor de wetten en de waarden van het land waarin wij leven?” En concludeert: “We zijn bang geweest om onze waarden op te dringen aan allochtonen. Die waarden zijn me echter te dierbaar om ze verloren te laten gaan.”

Luidde de groene politicus met zijn artikel het einde van het cultuurrelativisme in? Dat valt nog te bezien. In intellectuele en artistieke kringen is dat ‘isme' stevig verankerd. De ook in Nederland niet onbekende schrijfster Kristien Hemmerechts, de Vlaamse passionaria van de politieke correctheid, trok meteen van leer tegen de onverlaat. Ze beschuldigde hem op haar blog – op de officiële site van de Vlaamse Radio en Televisie – van arrogantie en gebrek aan empathie. Vander Taelen woont in een Brusselse migrantenbuurt, Hemmerechts in de chique Cogels-Osylei in Antwerpen. Maar dat belette haar niet de Brusselse ecologist hautain te kapittelen. Een koor van verontruste coryfeeën uit de kunst- en mediawereld volgde haar voorbeeld. Nee, in Vlaanderen is het cultuurrelativisme nog lang niet dood. Maar wat is er eigenlijk mis mee?

Verdoezelde werkelijkheid
In essentie is het cultuurrelativisme een sofisme in een gesofisticeerde verpakking, zoals heel wat theorieën die het licht zagen in de menswetenschappen. Die theorieën waren het product van de geestelijke verwarring en het opbod in radicalisme na mei '68. Indien we het cultuurrelativisme een ideologie noemen, dan in de betekenis die Karl Marx daaraan gaf: een theorie die moet dienen om de werkelijkheid te verdoezelen. Zelden stond een theorie zo haaks op de realiteit of viel ze zo gemakkelijk te weerleggen. Maar ze werd overeind gehouden door een rigide politieke correctheid, die moest compenseren voor een intussen grotendeels verdampt blank superioriteitsgevoel. Alle culturen waren gelijk. Zeggen dat de ene cultuur te verkiezen was boven de andere gaf aanstoot. Vlaamse intellectuelen wilden zich op die manier afzetten tegen een verleden van provincialisme en nationalisme, dat een affront vormde voor het door hen geambieerde kosmopolitisme. Ze wilden zich onderscheiden van de bange, blanke man die ze voor bekrompen en xenofoob hielden. Ze wilden uitmunten in breeddenkendheid, in openheid, maar vergaten dat openheid zonder grenzen leegte is.

Hilarische komedie
Vooral bij de feministen richtte het cultuurrelativisme een ravage aan. Zo verklaarde Germaine Greer, feministisch boegbeeld en auteur van de seventiesbestseller The Female Eunuch, dat je genitale verminking niet mag bekritiseren, want die maakt deel uit van de culturele identiteit van vrouwen in landen als Somalië. Dat is ook het standpunt van de Nederlandse feministe Odile Verhaar. En wie vermoedde in de Vlaamse feministe Kitty Roggeman, tot voor kort voorzitter van het Vrouwen Overleg Komitee en ooit actief bij ‘Baas over eigen buik', een voorvechtster van hoofddoek en sluier? Het bochtenwerk in het feministische kamp bevat stof voor een hilarische komedie.

Tegenstrijdigheden
Het cultuurrelativisme zit bovendien vol tegenstrijdigheden. Zo is alles relatief behalve het cultuurrelativisme zelf, dat de absolute waarheid is. Culturen mogen aan geen waardeoordelen onderworpen worden, behalve de westerse – die moet worden veroordeeld als racistisch en patriarchaal. Identiteit is een positieve waarde bij Roma-zigeuners en Australische Aboriginals, maar niet bij Nederlanders, Engelsen of Vlamingen. Kerken zijn plaatsen van bijgeloof en achterlijkheid, maar moskeeën verdienen onvoorwaardelijk respect.
Cultuurrelativisme betekent ook dat we culturele voorschriften en religieuze wetten die in strijd zijn met onze westerse normen en waarden niet mogen weren. De vernederende, vrouwonvriendelijke boerka moet worden getolereerd. Over de sharia valt te praten.

Eén zwaluw…
In de sixties werd onze oude op religie gebaseerde cultuur betwist in naam van de persoonlijke vrijheid en ontplooiing. In de daaropvolgende decennia werd die cultuur gaandeweg overboord gegooid. Ook om het nieuwkomers gemakkelijk te maken en minderheden te accommoderen. Maar stilaan groeide het besef dat veel waardevols verloren ging. Dat ook een linkse intellectueel als Luckas Vander Taelen dat nu openlijk erkent, is een hoopvol teken. Maar één zwaluw maakt nog geen zomer.

Emile Swillens is oud-docent en columnist van Tertio.

De opinie op deze pagina is niet noodzakelijk die van de redactie

Vier weken GRATIS KN lezen? Neem snel de proef op de som >>

Tags: Multiculturalisme, Cultuurrelativisme, Religie, België

Reacties
Geachte Maria, ik heb heerlijk geslapen, dank u wel. Ik hoop u ook? U hebt in ieder geval flink u hart kunnen luchten op dit forum. Voor sommigen kan dit heilzaam werken. Zo hoop ik ook voor u. Voor mij is er geen verschil tussen katholieken en protestanten omdat wij allen het voorbeeld van Jezus de Christus proberen te volgen. De ene Christen wordt meer aangesproken door wijze waarop de RK Kerk het Geloof vormt geeft en andere kan beter zijn/haar weg vinden in de Hervormde, of Gereformeerde, of Orthodox Christelijke, of Anglicaanse, of.... kerk. De wijze van belijden en doorleven van het Geloof in Jezus de Christus is immers een persoonlijke zaak. Maar..., waarom laat het oordelen en veroordelen niet aan Onze Heer Jezus de Christus over? Ik geloof namelijk oprecht dat u dán rust en vrede in uw hart en hoofd kunt vinden. TMGiovanna \| 7-2-2010 \|

Dit commentaar is verwijderd. MARIA \| 7-2-2010 \|

Zijn er ook Art-Deco boerka's in de handel? Dat verlevendigt het straatbeeld! Kees Hooreman \| 7-2-2010 \|

Pfff... wát een geraaskal van deze Maria! Om met authentiek nederlandse woorden te zeggen: "Oh Heer, verlos ons van de woede der Noormannen, de vernielzucht der Turken en de woorden van deze Maria!" Kees Hooreman \| 7-2-2010 \|

Oh Maria, er zijn instanties die je kunnen helpen. Maak daar gebruik van! Kees Hooreman \| 6-2-2010 \|

Maria, Maria toch.... Welke geest is er in jou gevaren? In ieder geval een geest die de nederlandse taal niet goed beheerst, dat moge duidelijk zijn! Kees Hooreman \| 6-2-2010 \|

Maria, welke voldoening geeft het u, om zo frenetiek te krijsen en te schelden op de katholieke kerk? Als het in belang is van een of andere psychische behandeling, dan zou ik zeggen: lucht uw hart maar. Is dit niet het geval, dan houdt u uit goed fatsoen uw mond. Kees Hooreman \| 6-2-2010 \|

Deze reactie is verwijderd. MARIA \| 6-2-2010 \|

Geachte Maria, Wilders wordt verweten dat hij angsten en haat zaait. Als ik uw bijdragen zo lees, dan bekruipt mij het gevoel dat hierin een zekere grond van waarheid zit. Ik ben blij dat u zich thuis voelt in uw gereformeerde omgeving, maar ik vermoed dat zij misschien wel problemen met uw taalgebruik zullen hebben. Volgens mij is bijvoorbeeld "De Bond tegen het Vloeken" uit gereformeerde hoek gekomen. U en uw gereformeerde buurman kunnen wel zo tegen de Rooms Katholieke Kerk schoppen, maar volgens mij (er)kennen wij allebei als basis Jezus de Christus. Vormen zijn leven én lijden niet de kern van ons gezamenlijk geloof? TMGiovanna \| 6-2-2010 \|

Geachte Arnold Blondel, bedankt voor uw complimenten en wil graag én oprecht complimenten retourneren. Uw betogen zijn voor mij belangrijk omdat ik besef én erken dat ook ik niet de wijsheid in pacht heb. Daarom kan een goed debat of uitwisseling op fora zo verrijkend zijn. Ik leer veel van u: dank u wel. Waarom Nederland voor mij minder mijn thuisland is geworden? Waarschijnlijk zijn daar twee kernredenen voor: ten eerste heb ik vanwege mijn werk veel in andere landen gewoond, waardoor ik mij eerder wereldburger dan Nederlander ben gaan voelen. Ten tweede ben ik, en ik denk dit misschien wel de belangrijkste reden is, in Nederland té vaak met de dood bedreigd, omdat ik tijdens interreligieuze debatten in de ogen van mijn bedreigers te positief over de islam en moslims sprak. Ik was/ben niet bang, maar ik had het gevoel dat ik in een negatieve spiraal terecht was gekomen. Gelukkig kreeg ik de kans om naar Italië te verhuizen, en hier voel ik mij weer helemaal in mijn element. Dan een reactie op uw volgende opmerking: "(...) Het blijft voor mij overigens een open vraag waarom mijn cultuur, waar ik trots op ben, waarin ik wortel, zodat ik mij hier en nu tenminste nog wat thuis kan voelen voor zover dat heden ten dage nog mogelijk is, ten behoeve van de vele `vreemde` invloeden geheel en al wordt weggerelativeerd.(...)". Misschien hebben mensen bij het ouder altijd dit idee gehad? Een mooi voorbeeld vind ik het lied van Wim Sonneveld "Het Dorp". Wetenschappelijk kan ik daar de volgende twee elementen aan toevoegen: sinds begin 1900 vinden wereldwijd enorme migratiebewegingen plaats, en sinds ± 10 jaar wonen er voor het eerst in de geschiedenis van de mensheid meer mensen in stedelijke gebieden dan op het platteland. De migratie heeft wereldwijd veel veranderingen in de hand gewerkt. In landen waarin migranten door de lokale bevolking werden geholpen, hebben misschien minder fricties plaatsgevonden dan in landen waarin men de migranten in hun sop lieten gaarkoken. Mijn eerste onderzoek in Nederland was in 1976 in Eindhoven in een oude woonwijk. Toen waren het voornamelijk Turkse en een kleiner aantal Marokkaanse gezinnen. Zij werden absoluut niet geaccepteerd door de buurtbewoners, laat staan geholpen. Zij werden vaak zelfs vijandig bejegend door de lokale bevolking want: zij pikten hun baantjes in omdat Turken en Marokkanen goedkoper zouden zijn en... ze stonken? De Turkse en Marokkaanse gezinnen voelden zich daarentegen de koning te rijk in de afbraakpanden, want als ze een kraan opendraaide kwam er warm of koud water uit, als ze een lichtknopje omdraaiden hadden ze elektriciteit: luxe die zij in hun thuisland niet ter beschikking hadden.... De overheid nam het gemor van Nederlandse burgers waar. Ze heeft toen aan Turken en Marokkanen gevraagd het NCB, Nederlands Centrum voor Buitenlanders, op te zetten. Via dit centrum hoopte de overheid wederzijds begrip tussen gastarbeiders en Nederlanders te kunnen creëren. De overheid ging echter volledig voorbij aan het feit dat Turken en Marokkanen uit totaal verschillende culturen kwamen en zelfs niet de zelfde taal spraken. Het heeft ook héél lang geduurd voordat het NCB van de grond kwam. Hier in Italië is het écht anders. Italianen doen vaker hun best buitenlanders te begrijpen en aan hen de Italiaanse taal te leren. Misschien komt dit begrip voort uit het feit dat in de vorige eeuw ruim 30 miljoen Italianen voor werk tijdelijk in andere landen hebben gewoond? Duidelijk is dat Italianen door de bank genomen migranten helpen. Alleen in gebieden waar nu het gevoel wordt aangewakkerd: “zij pikken onze baantjes in”, groeit soms, net zoals toentertijd in de binnensteden in Nederland, de vijandigheid. Migratie heeft wereldwijd een grote invloed op cultuurveranderingen gehad, dat klopt, maar zouden radio, tv en nu computer niet een véél grotere rol hebben gespeeld? TMGiovanna \| 6-2-2010 \|

Deze reactie is verwijderd. maria \| 6-2-2010 \|

Beste mevrouw Maria, ik denk dat u hulp moet gaan zoeken bij pastores van die door u zo verguisde kerk. In navolging van de heer Giovanna wens ik u beslist alle goeds toe. Ik zal voor u bidden. Voor wat betreft de reacties van de heer Giovanna nog even het volgende: Ik lees graag uw bijdragen, laat ik daarin volstrekt duidelijk zijn. Uw betogen zijn mij klip en klaar (dat is weliswaar jip en janneke taal, maar neem mij niet kwalijk) helder. Ik ben het alleen niet altijd met u eens. Verder denk ik te kunnen opmerken, dat welke vorm van rapportage door welk instituut of welk gerenommeerd mens ook uitgebracht mijlen ver van de door de mensen (juist ook in het door u blijkbaar niet zo goed bevallen Nederland) als werkelijkheid beleefde realiteit staat. Het blijft voor mij overigens een open vraag waarom mijn cultuur, waar ik trots op ben, waarin ik wortel, zodat ik mij hier en nu tenminste nog wat thuis kan voelen voor zover dat heden ten dage nog mogelijk is, ten behoeve van de vele `vreemde` invloeden geheel en al wordt weggerelativeerd. Ik baseer mijn mening onder meer mede ook op de blijkbaar door u vaak gelezen en daarom aangehaalde rapportages. Wanneer ik het allemaal nog eens goed beschouw moet ik helaas vaststellen dat dit alles overziende het mij mijn hart doet vasthouden voor de toekomst van mijn cultuur en alle goeds wat daaruit voortgekomen is en alle moois wat daarmee ook gelukkig hoe minimaal ook nog samenhangt. Ik houd het dan toch maar liever op die ene zwaluw uit dit artikel. Die zie ik namelijk concreet vliegen! De inmiddels alle blijkbaar zo belangrijke geschreven rapporten hebben mij weliswaar veel feiten en vaststellingen getoond, maar voor een duidelijke verdere ontplooiing van mijn cultuur tot nu toe weinig tot helemaal geen houvast gegeven. Ik neem dan ook de vrijheid om het met u in dit opzicht niet eens te zijn. Deze vrijheid, hoe minimaal heden ten dage ook, hebben we gelukkig Goddank tot nu toe nog. Arnold Blondel \| 6-2-2010 \|

Geachte Maria. Misschien is de kern van u verhaal: "(...) WALGELIJK VIND IK JULLIE ALS IK DENK WAT JULLIE HYPOCRIETE RELIGIE MIJN VOOROUDERS EN OUDERS HEBBEN AANGEDAAN.IK ZIE JULLIE WERK IK HOOR EN LEES JULLIE WERK EN HET MAAKT MIJ ZIEK. (...)? Ik vrees dat de laatste vier woorden van het citaat misschien wel de meeste waarheid van de hele lange boodschap bevat. Ik woon niet meer in Nederland omdat ik de haatdragende reacties bij interreligieuze debatten niet meer wilde aanhoren. Veel Nederlanders (b)lijken niet meer te kunnen debatteren. Ze accepteren slechts één waarheid en dat is hun eigen waarheid. Daardoor wordt hun wereld eenzijdig, virtueel en ontwikkelen ze in een zogenaamde tunnelvisie. Ik wens u veel sterkte en Gods zegen! TMGiovanna \| 5-2-2010 \|

Deze reactie is verwijderd. MARIA \| 5-2-2010 \|

Geachte Forumleden. Tijdens het schrijven van mijn reactie werd ik gestoord. Vandaar een beetje onduidelijke vorige reactie. Bij dezen wil ik graag het een en ander verbeteren. (Citaat Luckas Vander Taelen): “Waarom durven wij niet opkomen voor wat eigenlijk essentieel is: respect voor de wetten en de waarden van het land waarin wij leven?” En concludeert: “We zijn bang geweest om onze waarden op te dringen aan allochtonen. Die waarden zijn me echter te dierbaar om ze verloren te laten gaan.” (Einde citaat) Dit uitgangspunten zijn volgens onderzoeken onjuist. Er zijn rapporten geschreven met heldere analyses en werkbare adviezen. Met name het rapport van commissie Blok (2004) is naar mijn mening zéér waardevol. Het Verwey-Jonker Instituut heeft deze commissie een uitstekend: “Bronnenonderzoek Integratiebeleid” (april, 2003) aangeleverd. Wie heeft het gelezen? Vrijwel niemand vermoed ik! Het onderzoek en het rapport zijn beide door Hirsi Ali onmiddellijk van tafel geveegd. Velen hebben haar “Somalisch-Keniaans-anti-islamitisch-westerse-Nederlands” waardeoordeel blindelings gevolgd. Dan maakt u - schrijver van dit artikel - volgens mij nóg een kromme redenering: “Culturen mogen aan geen waardeoordelen onderworpen worden, behalve de westerse!” De meest geaccepteerde definitie, geformuleerd door Lévi-Strauss (1988), luidt volgens mij als volgt: "Cultuurrelativisme betekent dat een cultuur geen criteria heeft om activiteiten van een andere cultuur "laagstaand" of "hoogstaand" te noemen. Wél kan en moet een cultuur de eigen activiteiten in die termen beoordelen, want in dat geval zijn de leden zowel deel- als waarnemer." Onze cultuur is een westerse cultuur. Zodoende zouden wij de westerse cultuur aan waardeoordelen kunnen onderwerpen. Maar óók de verschillen tussen westerse landen onderling kunnen groot zijn! Geert Hofstede heeft deze heel concreet beschreven in “Allemaal Andersdenkenden (1ste druk 1991, 15e druk 2002). Wie heeft het gelezen? Het zou triest zijn als westerse burgers vooral de anti-islam activisten klakkeloos blijven volgen en misschien zelfs het cultuurrelativisme gaan verwerpen. Wij mensen zijn immers -Godzijdank - niet allemaal gelijk. Tóch moeten we naar mijn oprechte overtuiging, blijven proberen gezamenlijke de weg naar wereldvrede te vinden. Niet met wapens en oorlogen: “Wat u niet wil dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet!” Wij zouden ook niet blij zijn als moslims uit het Verre en Midden Oosten met hun legers hún visie op "het ware geloof, de politiek en het dagelijkse leven" komen brengen. Een weg naar werkelijke wereldvrede is: via de dialoog zoeken naar wederzijds begrip. Daarvoor is het cultuurrelativisme - om elkaar te kúnnen begrijpen - misschien wel broodnodig. Een goede aanzet is mijns inziens gegeven door de groep wetenschappers, filosofen en andere goedwillende wereldburgers o.l.v. Karin Armstrong met hun “Charter for Compassion”. Helaas heeft haar oproep in Nederland (te) weinig gehoor gevonden. Maar..., wat nog niet is, kan misschien nog komen? Zie: http://charterforcompassion.org TMGiovanna \| 1-2-2010 \|

Luckas Vander Taelen, “Waarom durven wij niet opkomen voor wat eigenlijk essentieel is: respect voor de wetten en de waarden van het land waarin wij leven?” En concludeert: “We zijn bang geweest om onze waarden op te dringen aan allochtonen. Die waarden zijn me echter te dierbaar om ze verloren te laten gaan.” Dit is volgens gedegen onderzoeken een onjuist uitgangspunt. Er zijn uitstekende rapporten geschreven met heldere analyses en werkbare adviezen. Met name het rapport van commissie Blok (2004) is zéér waardevol. Het Verwey-Jonker Instituut heeft deze commissie een uitstekend: “Bronnenonderzoek Integratiebeleid” (april, 2003) aangeleverd. Wie heeft het gelezen? Vrijwel niemand vermoed ik! Het onderzoek en het rapport werden door Hirsi Ali onmiddellijk van tafel geveegd. Velen hebben haar “Somalisch-Keniaans-anti-islamitisch-westerse-Nederlands” waardeoordeel blindelings gevolgd. Dan maakt de schrijver van dit artikel volgens mij nóg een kromme redenering: “Culturen mogen aan geen waardeoordelen onderworpen worden, behalve de westerse!” De definitie geformuleerd door Lévi-Strauss (1988) luidt echter: "Cultuurrelativisme betekent dat een cultuur geen criteria heeft om activiteiten van een andere cultuur "laagstaand" of "hoogstaand" te noemen. Wél kan en moet een cultuur de eigen activiteiten in die termen beoordelen, want in dat geval zijn de leden zowel deel- als waarnemer." Onze cultuur is een westerse cultuur. Zodoende zouden wij de westerse cultuur aan waardeoordelen kunnen onderwerpen. Maar óók de verschillen tussen westerse landen onderling kunnen groot zijn! Geert Hofstede heeft deze heel concreet beschreven in “Allemaal Andersdenkenden (1ste druk 1991, 15e druk 2002). Wie heeft het gelezen? Het zou triest zijn als westerse burgers vooral de anti-islam activisten klakkeloos blijven volgen en misschien zelfs het cultuurrelativisme gaan verwerpen. Wij mensen zijn immers Godzijdank niet allemaal gelijk. Tóch moeten we blijven proberen gezamenlijke de weg naar wereldvrede te vinden. Niet met wapens en oorlogen: “Wat u niet wil dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet!” Wij zouden ook niet blij zijn met moslims uit het Verre en Midden Oosten die met gezamenlijke legers hun visie op het ware leven komen brengen. De enige mogelijke weg naar wereldvrede is: via de dialoog zoeken naar wederzijds begrip. Daarvoor is het cultuurrelativisme - om elkaar te kúnnen begrijpen - misschien wel hoognodig. De beste aanzet tot wereldvrede is mijns inziens gegeven door de groep wetenschappers, filosofen en andere goedwillende wereldburgers o.l.v. Karin Armtstrong: “Charter for Compassion”. Helaas heeft haar oproep (zie: http://charterforcompassion.org) in Nederland (te) weinig gehoor gevonden. Maar..., wat nu nog niet is, kan misschien nog komen: nietwaar? TMGiovanna \| 1-2-2010 \|

Arnold Blondel, wat een prima reactie op dit goede artikkel. Huub \| 29-1-2010 \|

Inderdaad, één zwaluw maakt nog geen zomer, want de ijskoude wintertijd van het politiek correct (doem)denken en handelen is nog steeds alom onder ons tegenwoordig. Uiteraard hebben wij daar zelf aan mee gewerkt door onder meer het anti autoritair leefpatroon als alleen zaligmakend voor te stellen, en ons verleden in de relativerende zin te verachterlijken. Zo ontstond o.m. een gezagscrisis waarvan de reikwijdte nog steeds niet valt te overzien. Verder gold vanaf dat moment de zegen komt niet meer van boven, maar komt van de in alles centraal gestelde zegeningen van de hebzuchtige en globaliserende westerse samenleving/gemeenschappen. En juist daar is het m.i. wel erg fout gegaan, want al die o zo correct denkende en handelende mensen vergeten één heel belangrijk aspect: zij die het cultuurrelativisme in deze o zo moderne tijden baseren op het failliet van het achterlijke aloude koloniale verleden van de europeanen/noor amerikanen, hebben in die alles omvattende en heel veel verziekende globaliseringsstroom een nieuwe vorm van koloniaal denken geintroduceerd. Een koloniaal denken en handelen niet meer gebaseerd op: gaat en onderwijst alle volkeren en brengt de mensen God die de mens daardoor tot verlossing zal brengen, maar het nieuwe credo: gaat graait en haalt weg opdat uw macht onbeperkt zal zijn, God bestaat niet en al het oude is voorbij! In mijn opinie is er echter een markant verschil tussen het oude en nieuwe koloniale denken: werd het oude koloniale denken en handelen nog gebaseerd op christelijke normen waarden, dus zeg maar gebaseerd op het evangelie (en foei wat achterlijk toch) en de opvattingen over de eigenheid en voortreffelijkheid van de eigen cultuur. Het nieuwe koloniale doen en laten is slechts gebaseerd op de vaststelling van de eigen voorteffelijkheid, die in plaats van nog gebaseerd te zijn op de 10 geboden van God en de woorden van Jezus uit het evangelie, nu gebaseerd zijn op de ontelbare geboden en verboden van de politiek correct doen en denkende zichzelf wanende pseude intelectuele elite, dus zeg maar de zegeningen van onze moderne tijd. Waartoe politiek correct fundamentalisme en waandenken al niet kunnen leiden! Die ijzige koude zal dus nog wel even voort woekeren, zo ben ik bang. Toch zijn er meer dan slechts één hoopvol teken van die zwaluw: de lente komt uiteindelijk terug en zal een weer opleven van het denken, doen en laten tot gevolg hebben. Wanneer wij de heilige Geest maar in ons laten werken, zal deze voor ons spreken en ons handelen helpen bepalen. Kom, heilige Geest, ontsteek in ons het vuur van Uw alles omvattende en alles vernieuwende liefde. Zend dan Uw geest uit en alles zal worden herschapen, en GIJ zult het aanschijn van de aarde vernieuwen. Arnold Blondel \| 29-1-2010 \|

Het zijn natuurlijk wel de europeanen zelf geweest die hun huizen in de volksbuurten massaal hebben verlaten en zo miljoenen buitenlanders de mogelijkheid hebben geboden zich hier te komen vestigen Piet \| 28-1-2010 \|